Cao Thắng Khởi Nghĩa Hương Khê

     

Cuộc khởi nghĩa hương Khê (1885-1896) vì chưng Phan Đình Phùng chỉ huy. Bên cạnh ông còn có Cao Thắng, một thủ lĩnh nông dân giàu chí khí và phiên bản lĩnh; một nhà quân sự tài tía được trình bày trên các nghành xây dựng căn cứ, tổ chức, cố quân và chế tạo vũ khí.

Bạn đang xem: Cao thắng khởi nghĩa hương khê


Cao Thắng sinh năm 1864 vào một mái ấm gia đình nông dân nghèo tại làng lặng Đức, xã Tuần Lễ, tổng An Ấp (nay là làng Sơn Lễ, huyện hương Sơn, tỉnh giấc Hà Tĩnh). New hơn 10 tuổi, Cao win đã bắt đầu đi theo fan lớn tham gia cuộc khởi nghĩa của è Quang Cán nổ ra ngay lập tức tại quê nhà. Năm 1885, trào lưu Cần Vương bùng phát như tiếp thêm nghị lực và niềm tin cho Cao Thắng. Từ bây giờ ông vẫn là thủ lĩnh của một đội nhóm nghĩa quân ở địa phương. Đầu năm 1886, nghe tin chũm Phan Đình Phùng phất cờ dấy nghĩa, lập địa thế căn cứ chống Pháp ở mùi hương Khê, Cao chiến thắng cùng em là Cao Nữu chớp nhoáng đem nhóm nghĩa binh của chính mình kéo sang hương thơm Khê xin gia nhập nghĩa quân của Phan Đình Phùng.

Nhận thấy đấy là một nhà nạm quân tài năng, thông minh, sáng tạo và giàu bản lĩnh, Phan Đình Phùng đã không còn sức tin tưởng giao mang lại Cao win chức quản ngại cơ chuyên lo xây dựng, cải tiến và phát triển lực lượng nghĩa quân. Ngay sau thời điểm nhận trọng trách, Cao chiến thắng đưa toàn cục nghĩa quân sang vùng Bạch tô phối hợp với đội nghĩa binh của Lê Ninh (cũng vừa bắt đầu rút về đây cố gắng thủ), tổ chức xây dựng vùng Bạch sơn thành một căn cứ đứng chân và đào tạo và giảng dạy binh sĩ. Với lòng tin trách nhiệm cao cùng sự am đọc về phép luyện binh, chỉ vào một thời gian ngắn, Cao chiến hạ đã tạo ra được lực lượng có tính kỷ cơ chế cao, có khả năng và trình độ chiến đấu, gồm trang bị tương đối nhất quán so với hoàn cảnh lúc bấy giờ.

Đầu năm 1887, Phan Đình Phùng có chuyến công cán ra Bắc tra cứu kiếm sự phối hợp, ủng hộ của những sĩ phu cùng đặt dục tình với các phong trào đấu tranh đang nở rộ tại đây. Trước lúc đi, nắm Phan đã tin cậy giao đến Cao thắng toàn quyền nỗ lực mình chỉ huy cuộc khởi nghĩa, thường xuyên xây dựng địa thế căn cứ địa và phát triển lực lượng nghĩa binh để kungfu lâu dài. Nhận nhiệm vụ lớn, Cao Thắng ra quyết định chuyển “đại phiên bản doanh” của cuộc khởi nghĩa từ địa thế căn cứ Cồn miếu lên Thượng Bồng-Hạ Bồng, một nơi tất cả vị trí địa-quân sự hiểm yếu hơn vị trí tả ngạn sông ngàn Sâu. Tự đây, nghĩa quân có thể tiến sang Lào, cải cách và phát triển vào Quảng Bình, ra Thanh-Nghệ, hoặc trở nên tân tiến xuống miền xuôi một phương pháp thuận lợi. Bên dưới sự chỉ đạo của Cao Thắng, vùng Thượng Bồng-Hạ Bồng hối hả trở thành 1 căn cứ hoàn hảo của cuộc khởi nghĩa hương Khê. Chủ yếu tại địa thế căn cứ này, Cao thắng đã cùng với một số cộng sự của mình nghiên cứu, chế tạo thành công một đẳng cấp súng trường theo đúng mẫu của khẩu súng trường vẻ bên ngoài 1874 của Pháp.

Sau lúc xây dựng hoàn chỉnh căn cứ Thượng Bồng-Hạ Bồng, Cao Thắng cho tất cả những người ra Bắc mời đón nạm Phan Đình Phùng về thường xuyên lãnh đạo cuộc khởi nghĩa. Thời điểm cuối năm 1889, cố kỉnh Phan Đình Phùng về lại căn cứ Thượng Bồng-Hạ Bồng. Trên đây, hai người đã bàn thảo và thống nhất tuy vậy song cùng với việc tiếp tục xây dựng, mở rộng căn cứ, cần hối hả phát triển lực lượng nghĩa quân. Để tạo cụ trụ bám vững chắc và kiên cố cho căn cứ, Cao Thắng ra quyết định cho thiết kế một loạt đồn trú, mang Vụ Quang-Ngàn Trươi làm trung tâm, chế tác thành một hệ thống đồn lũy kéo dãn từ Thượng Bồng-Hạ Bồng qua Trùng Khê-Trí Khê, lên Vụ Quang-Ngàn Trươi.

Xem thêm: Phân Tích Bài Thơ Cảm Nghĩ Về Bài Thơ Cảm Nghĩ Trong Đêm Thanh Tĩnh ❤️️

*
*
*
*

Đài tưởng vọng chí sĩ yêu thương nước Phan Đình Phùng với nghĩa quân tham gia khởi nghĩa mùi hương Khê tại thị xã Vũ Quang, huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh. Ảnh: CHÍ HÒA

Thời kỳ này, trước sự việc bùng nổ khỏe khoắn của các phong trào đấu tranh kháng Pháp ở các địa phương, Phan Đình Phùng vẫn ra lời hịch kêu gọi các văn thân, sĩ phu yêu thương nước nghỉ ngơi khắp các địa phương hợp sức thuộc đánh Pháp. Tận hưởng ứng lời hịch đó, những văn thân, tổ chức, lực lượng sẽ tình nguyện đồng hành chiến đấu bên dưới ngọn cờ của cố gắng Phan. Lực lượng phát triển hùng mạnh, Phan Đình Phùng ra quyết định tổ chức chức thành 15 quân thứ và giao cho Cao chiến thắng làm Tổng chỉ đạo chung toàn thể các quân trang bị này.

Trên cương vị tổng lãnh đạo lực lượng nghĩa quân, Cao Thắng luôn luôn đau đáu với 3 điều: Một là yêu cầu xây dựng mang đến được địa bàn đứng chân thật vững chắc; nhì là phải cải tiến và phát triển lực lượng nghĩa quân đông với mạnh, lực lượng đó cần được thống nhất và đặt đằng sau sự lãnh đạo, chỉ huy chung; ba là muốn đánh và chiến thắng được quân Pháp cần phải có đầy đủ vũ khí và không chỉ là có phụ thuộc vũ khí cổ hủ mà rất cần được phát triển một số vũ khí “nóng” tất cả sức cạnh bên thương bự hơn. Trong thời hạn nắm quyền thay nắm Phan, Cao win đã huy động hàng nghìn thợ rèn tốt trong vùng tham gia rèn, đúc vũ khí, kịp lúc trang bị cho nghĩa quân. Dưới sự chỉ huy của Cao Thắng, một xưởng cung cấp vũ khí đã thành lập ở Thượng Bồng quy tụ được rất nhiều thợ rèn giỏi khắp vùng. Để hoàn toàn có thể sản xuất được một khẩu súng theo kiểu 1874 của Pháp, Cao chiến thắng đã cho tháo tránh từng bỏ ra tiết, rồi tự tìm hiểu nghiên cứu, tiếp nối kiên trì chỉ bảo thợ đúc đi, đúc lại các lần cho đến khi ra được một khẩu súng hoàn hảo mới thôi. Thêm vào ra súng sẽ khó, khâu đúc đạn còn khó hơn, nhất là khâu thêm vào thuốc súng. Để có được thứ thuốc súng gần giống với bài thuốc súng của Pháp, Cao win đã cho tất cả những người lặn lội thanh lịch tận mặt Xiêm tìm tải thuốc súng mang đến rồi nghiên cứu, bắt chước. Hồ hết khẩu súng cùng đạn từ chế mặc dù chưa được rất nhiều và hoàn hảo, tiến bộ như súng đạn của Pháp tuy nhiên đã kịp thời máy đủ mang đến nghĩa quân chiến đấu; nhất là những “khẩu súng ngôi trường Cao Thắng” ra đời đã tạo thêm niềm tin mang lại nghĩa quân chiến đấu. Một số “khẩu súng Cao Thắng” mà lại quân Pháp chiếm được sau những trận đánh sẽ làm cho những người Pháp hết sức ngạc nhiên và bái phục tài năng sản xuất vũ khí của nghĩa quân mùi hương Khê. Được "thực mục sở thị" chủng loại súng ngôi trường đó, viên đại úy Pháp Charles Gosselin đã nên thốt lên: “Nó giống đa số mặt súng mà các công binh xưởng bên Pháp chế tạo. Không những các sĩ quan họ (tức những sĩ quan tiền Pháp), mà những kỹ sư châu Âu cũng đề xuất kinh ngạc”. 

Cao Thắng không chỉ là một thủ lĩnh quân sự có công dụng nhìn xa trông rộng, có tay nghề trong bài toán chọn cùng xây dựng căn cứ đứng chân cho nghĩa quân, có đầu óc kỹ thuật quân sự... Nhưng còn là 1 trong nhà cố gắng quân giỏi, một nhà tổ chức quân sự bao gồm tài. Tháng 6-1890, Cao thắng đích thân chỉ đạo nghĩa quân tiến công các đồn Trường lưu lại (Can Lộc), Nầm (Hương Sơn); đầu xuân năm mới 1892 đánh đồn Tuần Thượng (Kỳ Anh). Để bảo đảm căn cứ từ xa cùng để gây thanh cầm cho nghĩa quân, “dằn mặt” quân địch, Cao chiến thắng đã lời khuyên với nuốm Phan Đình Phùng không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động. Được sự gật đầu của cố kỉnh Phan, Cao chiến thắng đích thân lãnh đạo nghĩa quân tiến công hàng loạt đồn bốt địch làm việc vùng đồng bằng, trong số đó có thức giấc lỵ tp hà tĩnh (tháng 8-1892).

Cuối năm 1893, sau thời điểm căn cứ đã có củng cố vững chắc và mở rộng, lực lượng nghĩa binh đã trở nên tân tiến mạnh và vận động gây được thanh thế, Cao Thắng mạnh dạn đệ trình núm Phan Đình Phùng đến đánh thức giấc lỵ Nghệ An. Một kế hoạch phải nói là rất apple bạo nhưng mà theo ông, đánh tỉnh lỵ Nghệ An không chỉ có nhằm mục đích mở rộng địa bàn hoạt động, chủ động hủy diệt được một thành phần sinh lực đặc biệt của địch trong vùng, gây được tiếng vang... Bên cạnh đó “hâm nóng”, khuấy rượu cồn lại phong trào đấu tranh kháng Pháp ở một địa phận từng sôi động vốn hiện giờ đang bị lắng xuống tính từ lúc năm 1891. Cao thắng cho rằng, nghĩa quân đánh ra nghệ an lần này rất cần được thần tốc, giành thế chủ động ngay từ bỏ đầu, cấm đoán địch kịp trở tay. Nếu lần này hạ được thành nghệ an thì các đạo quân trang bị của ta ở tp. Hà tĩnh và Quảng Bình nhân đó mà nổi lên đánh chiếm và sẽ thống trị được một vùng rộng lớn lớn. Ông nhận định rằng “nếu nghĩa quân dành được một dải đất như vậy làm địa thế căn cứ thì có thể làm cho nên việc lớn”. Ý tưởng của Cao chiến hạ ngay mau lẹ đã được nắm Phan Đình Phùng chấp thuận.

Xem thêm: Dương Dương Và Hồ Băng Khanh Và Dương Dương, Dương Khanh

Sau lúc Cao thắng mất, cuộc khởi nghĩa Phan Đình Phùng cũng dần bước vào thoái trào. Cao Thắng hy sinh nhưng lòng tin yêu nước, lòng kiên trinh của ông vẫn trường tồn cùng lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc. Bằng ý chí kiên cường, khả năng cầm quân và năng lực sáng tạo ra trong kỹ thuật quân sự, Cao chiến hạ thực sự cho thấy là một vị lãnh đạo toàn tài có tương đối nhiều đóng góp xuất nhan sắc trong trào lưu đấu tranh chống thực dân Pháp xâm lược cuối thế kỷ 19.